Okres dojrzewania to czas, w którym młody człowiek nabywa nowych doświadczeń, eksperymentuje, wchodzi w nowe role. W procesie tym istotną rolę odgrywają osoby dorosłe, a zwłaszcza rodzice. Skutkiem zaniedbań w procesie wychowania, nie zaspokojonych potrzeb rozwojowych, są zaburzenia w zachowaniu młodego człowieka. Są to tzw. zachowania ryzykowne, niezgodne z przyjętymi normami społecznymi, prawnymi, obyczajowymi i zdrowotnymi. Zalicza się do nich używanie środków psychoaktywnych, przedwczesna inicjacja seksualna, zachowania agresywne i przestępcze, wagary, porzucanie nauki szkolnej, ucieczki z domu, wulgaryzmy. Badania wykazały, że zachowania ryzykowne mają tendencję do kumulowania się, jedno zachowanie pociąga za sobą inne, np. piciu alkoholu czy odurzaniu się narkotykami towarzyszy agresja, przestępczość, wzrasta aktywność seksualna. Motywy wszystkich zachowań ryzykownych są bardzo podobne: nabieranie śmiałości w kontaktach z ludźmi, ciekawość, nuda i monotonia, ucieczka od problemów życiowych i szkolnych, ucieczka od samotności i lęków, chęć upodobnienia się do grupy rówieśniczej, próba zwrócenia na siebie uwagi dorosłych. Są więc sposobami na załatwienie bardzo ważnych problemów życiowych, których młodzi ludzie nie potrafią rozwiązać inaczej. Jeśli będziemy w ich życiu obecni, możemy im pomóc, wskazać właściwą drogę.

Nasze dzieci potrzebują od nas:

Poczucia więzi i przynależności do rodziny. Chcą czuć, że są kochane, rozumiane i mogą liczyć na wsparcie rodziców. Potrzebują naszego szacunku, przyjaznej atmosfery w domu – poczucia bezpieczeństwa.

Poczucia własnej wartości. Chcą, aby doceniać ich wysiłki w osiąganiu sukcesów oraz chcą mieć pewność, że nie zostaną przez nas skrytykowane i odrzucone, gdy coś się nie uda.

Wiarygodności. Chcą mieć pewność, że zachowujemy się tak jak mówimy, ale także, że potrafimy przyznać się do własnych słabości, niewiedzy i błędów.

Sprawiedliwego traktowania. Przekonania, że rodzice w niejasnej sytuacji zareagują w oparciu o wnikliwe rozpatrzenie sprawy.

Stanowczości w ważnych sprawach. Potrzebują jasno określonych reguł i konsekwencji w ich przestrzeganiu.

Poszanowania intymności i dyskrecji. Chcą mieć pewność, że granice ich prywatności są przez nas respektowane.

Uważnie słuchaj i rozmawiaj ze swoim dzieckiem zawsze, wszędzie i o wszystkim. Im częściej z nim rozmawiasz, tym lepiej poznajesz jego świat, jego oczekiwania, marzenia, a także problemy. Okazuj zainteresowanie jego sprawami.Pytaj je o zdanie w różnych sprawach i pokazuj, że liczysz się z jego opinią.

Pamiętaj:

Bądź przykładem. Postępuj tak, by być wiarygodnym.

Wymagaj, ale stawiaj dziecku warunki możliwe do spełnienia.

Bądź konsekwentny, aby dziecko liczyło się z tobą i wiedziało, że ustalone przez ciebie normy w ważnych sprawach muszą być respektowane.

Poznaj przyjaciół i znajomych dziecka. Pamiętaj, że w tym wieku koledzy odgrywają dużą rolę i często mają duży wpływ.

Szanuj prawo dziecka do własnych wyborów, opinii, dysponowania swoim wolnym czasem. Doradzaj, ale nie narzucaj swojej woli.

Nie bądź nadmiernie opiekuńczy. Pozwól dziecku zdobywać doświadczenia; ono uczy się życia przede wszystkim robiąc nowe rzeczy, sprawdzając. Czasem popełnia przy tym błędy, bądź zatem czujny i w porę reaguj.

Określ jasno zasady dotyczące zakazu stosowania środków odurzających i innych używek, ale sam też unikaj nadużywania leków, papierosów i alkoholu.

Nie krytykuj, ale doceniaj jego starania i zalety.

Źródło: Broszura dla rodziców- " Bliżej siebie - dalej od narkotyków"